Dit handboek maakt het mogelijk om circulariteit structureel te verankeren in beleid, ontwerp en financiële besluitvorming.
Met het gloednieuwe Handboek Circulaire Restwaarde beschikt de onderwijssector voor het eerst over een volledig gevalideerd kader voor circulair bouwen. Het handboek maakt het mogelijk om circulariteit structureel te verankeren in beleid, ontwerp en financiële besluitvorming.
“We zien al heel lang dat de wil om circulair te bouwen er wel is, maar dat financiële en bestuurlijke houvast ontbraken,” aldus Jan Willem van Kasteel, senior adviseur. Hij ontwikkelde het handboek samen met InvestNL binnen het Programma van Onderwijshuisvesting.
“De Commissie Besluit begroting en verantwoording (BBV1) verduidelijkte begin dit jaar expliciet dat gemeenten circulaire restwaarde mogen meenemen in hun financiële verantwoording; een doorbraak waar de sector lang op heeft gewacht.”
Circulaire restwaarde is de waarde die bouwproducten aan het einde van de levensduur van een gebouw nog hebben, mits je het gebouw zo hebt ontworpen dat je die producten kunt hergebruiken.
Jan Willem: “De veroudering van schoolgebouwen, de druk op klimaatdoelen en de beperkte investeringsruimte vragen om slimme keuzes. Door te rekenen met circulaire restwaarde ontstaat extra investeringsruimte, zonder stijging van de jaarlasten.”
“Dit handboek maakt zichtbaar dat circulair bouwen niet duurder hoeft te zijn. Het vraagt alleen om anders kijken en anders rekenen,” vervolgt Jan Willem. “Gemeenten en schoolbesturen kunnen nu aantoonbaar meer kwaliteit én duurzaamheid realiseren binnen dezelfde financiële kaders. Dat is een gamechanger.”
Het handboek legt stap voor stap uit hoe je die restwaarde op een eerlijke en betrouwbare manier berekent. De methode sluit aan bij Het Nieuwe Normaal, de landelijke standaard en uniforme taal voor circulair bouwen.
Accountants, kostendeskundigen en de Commissie BBV hebben deze rekenmethode inmiddels beoordeeld en bevestigd. Daardoor kunnen gemeenten circulaire restwaarde nu op een verantwoorde manier opnemen in hun regels voor begroting en financiële verantwoording.
Dit handboek maakt zichtbaar dat circulair bouwen niet duurder hoeft te zijn. Het vraagt alleen om anders kijken en anders rekenen.
“Het handboek is bedoeld voor alle partijen die betrokken zijn bij onderwijshuisvesting: gemeenten, schoolbesturen, ontwerpers, bouwers, kostendeskundigen en financieel adviseurs,” licht Jan Willem toe. “Zij kunnen de rekenmethodiek gebruiken om circulaire keuzes te onderbouwen, restwaarde mee te nemen in besluitvorming en projecten vanaf de start toekomstbestendig te ontwerpen.”
Voor opdrachtgevers biedt het handboek bovendien een praktische tool om circulaire ambities te vertalen naar beleid, Programma’s van Eisen, ontwerpkeuzes en financiële kaders. Daarmee wordt circulair bouwen niet alleen wenselijk, maar ook uitvoerbaar en toetsbaar.
Het handboek beschrijft voor alle stakeholders per fase van de huisvestingscyclus welke stappen nodig zijn om restwaarde te borgen: van beleidsvorming en financiële verordeningen tot ontwerpkeuzes, losmaakbaarheid, materialenpaspoorten en beheer. Het handboek bevat bovendien praktijkvoorbeelden van gemeenten en scholen die al succesvol met restwaarde werken.
Een van de belangrijkste inzichten: circulaire restwaarde werkt alleen als alle betrokken partijen — van ambtenaren en schoolbesturen tot aannemers en architecten — op het juiste moment de juiste keuzes maken. Het handboek maakt die momenten expliciet.
Jan Willem van Kasteel, tot slot: “Met het handboek en de rekenmethodiek circulaire restwaarde krijgt de sector eindelijk een manier om duurzaam bouwen en slim financieren te combineren,” besluit Van Kasteel. “Gemeenten kunnen meer kwaliteit realiseren binnen dezelfde jaarlasten, ontwerpers bouwen met toekomstwaarde en materialen behouden hun waarde. Deze aanpak helpt zowel het milieu als de begroting vooruit: een win-winsituatie voor iedereen in de onderwijshuisvesting.”
Het Handboek Circulaire Restwaarde is aan te vragen via het Programma Onderwijshuisvesting. Dit instrument vraagt om extra toelichting. Maak gebruik van de opties binnen het Programma Onderwijshuisvesting of neem contact op met Jan Willem van Kasteel.
Het handboek biedt duidelijkheid over de vereisten voor het werken met circulaire restwaarde. Met de praktische toepassing binnen uw project helpen we u graag verder. Neem vrijblijvend contact op.
1De Commissie Besluit begroting en verantwoording (BBV) adviseert over de toepassing en interpretatie van wettelijke regels voor de financiële administratie, begrotingen en jaarstukken van gemeenten, provincies en waterschappen in Nederland.
